მანქანით გზაზე გადაადგილებისას საბურავების სანდოობა და უსაფრთხოება მშვიდი მოძრაობის მთავარი საფუძველია, თუმცა ამას ბევრი მხოლოდ მას შემდეგ ითვალისწინებს, რაც პრობლემას გადააწყდება. NHTSA-ს მონაცემებით, 2024 წელს 511 ადამიანი დაიღუპა საბურავთან დაკავშირებულ ავტოსაგზაო შემთხვევებში. 

ეს რიცხვი ნათლად გვიჩვენებს, რომ საბურავების შერჩევა, ანუ გადაწყვეტილება, რომელიც ხშირად ჩქარა და ყოველგვარი ანალიზის გარეშე მიიღება, სათანადო ყურადღებას იმსახურებს.

ამ ბლოგში ვისაუბრებთ იმაზე, თუ რა კრიტერიუმებით ხდება საბურავის შერჩევა, რას ნიშნავს გვერდზე დატანილი პროდუქტის მონაცემები და რა სიგნალებს უნდა მივაქციოთ ყურადღება. 

საბურავების ტიპები

საბურავის შერჩევა ყოველთვის ტიპის განსაზღვრით იწყება. ეს, პირველ რიგში, იმაზეა დამოკიდებული, სად და რა სეზონზე მოძრაობს მანქანა. საბურავები ძირითადად ოთხ კატეგორიად იყოფა: ყველა სეზონის (All Season), ზაფხულის (Summer), ზამთრის (Winter) და ყველგანმავალი (All-Terrain). 

ყველა სეზონის საბურავები საკმაოდ გავრცელებული არჩევანია. ისინი სხვადასხვა საგზაო პირობებს, მათ შორის მსუბუქ თოვასა და ტალახს, კარგად ართმევს თავს. ყველა სეზონის მოდელი მრავალფეროვანია, მაგრამ კონკრეტულ სიტუაციაში სპეციალიზებულ საბურავს ვერ გაუტოლდება. 

ზამთრის საბურავები სპეციალურად დაბალ ტემპერატურასა და ყინულზე სამუშაოდ არის შექმნილი. მათი გამოყენება ზამთარში არა მხოლოდ მართვის კომფორტის, არამედ უსაფრთხოების საკითხია. რეზინის შემადგენლობა ისეა გათვლილი, რომ ცივ ამინდში არ გაუხეშდეს, ხოლო პროტექტორის ნახაზი თოვლზე და ყინულზე შეჭიდულობას ინარჩუნებს.

ზაფხულის საბურავები სითბოსა და მშრალ ასფალტზე საუკეთესო შედეგს გვაძლევს. ისინი სწრაფ სვლაში, მოხვევისას და მკვეთრი დამუხრუჭებისას ყველაზე სტაბილური ქცევით გამოირჩევა. თუმცა ყინვაში მათი გამოყენება დაუშვებელია – ტემპერატურის დაცემასთან ერთად, რეზინი უხეშდება და შეჭიდულობა მკვეთრად მცირდება.

All-Terrain საბურავები ძირითადად SUV-ებისა და პიკაპებისთვისაა შექმნილი და ეფექტურად მუშაობს როგორც ასფალტზე, ისე მსუბუქ და საშუალო უგზოობის პირობებში. 

მანქანის საბურავის ზომები 

საბურავების ზომები ყოველთვის მწარმოებლის მიერ არის განსაზღვრული. მანქანის საბურავის ზომები ჩაწერილია მძღოლის კარის ჩარჩოზე ან მფლობელის სახელმძღვანელოში – ეს ყველაზე სანდო წყაროა. მაგალითად, 215/65R15  ეს კოდი გვეუბნება საბურავის სიგანეს (215 მმ), პროფილის სიმაღლეს სიგანის პროცენტულად (65%), კონსტრუქციის ტიპსა და დიამეტრს (15 ინჩი).

საბურავის ზომის შერჩევისას საბურავის ზომა უნდა შეესაბამებოდეს მწარმოებლის მიერ რეკომენდებულ ზომებს. დაუშვებელმა გადახრამ შესაძლოა გავლენა მოახდინოს მართვადობაზე, საწვავის ხარჯსა და უსაფრთხოებაზე. 

საბურავის მახასიათებლები 

საბურავის მახასიათებლები ყიდვამდე ყოველთვის უნდა შეამოწმოთ. ყველა საბურავის გვერდზე UTQG მარკირებაა დატანილი, სამი მახასიათებელი, რომლებიც DOT-მა და NHTSA-მ სპეციალურად იმისთვის შეიმუშავა, რომ მომხმარებელს ყიდვის დროს ხელთ ობიექტური ინფორმაცია ჰქონდეს. ეს სტანდარტი 1979 წლიდან მოქმედებს და ყველა სამგზავრო მანქანის საბურავის შემთხვევაში სავალდებულოა.

Treadwear – ეს რიცხვი (მაგ. 200 ან 400) გვიჩვენებს, თუ რამდენად გამძლეა საბურავი სტანდარტულ პირობებში, საკონტროლო საბურავთან შედარებით: Treadwear 400 მიუთითებს, რომ საბურავის ცვეთის მაჩვენებელი სატესტო პირობებში დაახლოებით ოთხჯერ მაღალია, ვიდრე საკონტროლო საბურავის. რიცხვი ცალკეულად, დამოუკიდებლად არ უნდა განიხილებოდეს, რადგან სხვა მახასიათებლებთან კომბინაციაში ბევრად სრულ სურათს იძლევა.

Traction AA, A, B ან C კლასიფიკაციით ფასდება, AA ყველაზე მაღალია. Traction რეიტინგი აფასებს საბურავის შეჭიდულობას სველ ასფალტსა და ბეტონზე სწორხაზოვანი დამუხრუჭებისას. AA კლასს >0.54g შეჭიდულობა გააჩნია ასფალტზე, A კლასს – >0.47g, B კლასს –>0.38g, C კლასს კი – 0.38g-ზე ნაკლები. ეს განსხვავება ნამდვილი სამუხრუჭე გზის სიგრძეში ითარგმნება. 

ტემპერატურის მაჩვენებელი A, B ან C სკალით აღინიშნება და გვიჩვენებს, საბურავის უნარს, გაუძლოს სითბოს დაგროვებას მაღალი სიჩქარით მოძრაობისას. A კლასის საბურავი 185 კმ/სთ-ზე მეტ სიჩქარეზეა გათვლილი, B კლასი – 160-185 კმ/სთ-ზე, C კლასი კი – 130-160 კმ/სთ-ზე. ეს მაჩვენებელი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მაღალი სიჩქარით მოძრავი მძღოლებისთვის, სადაც საბურავის გახურება მართვის სტაბილურობასთან უშუალო კავშირშია.

როგორ გავიგოთ საბურავის ასაკი?

როგორ გავიგოთ საბურავის ასაკი – ეს კითხვა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია მეორადი საბურავის ყიდვისას. ასაკი DOT კოდშია დაშიფრული: კოდის ბოლო ოთხი ციფრი კვირასა და წელს გვიჩვენებს. მაგალითად, 3520 ნიშნავს, რომ საბურავი 2020 წლის 35-ე კვირაში დამზადდა. გარეგნობა ხშირად ასაკს ვერ ამჟღავნებს – ვიზუალურად კარგ მდგომარეობაში მყოფი საბურავი შეიძლება, მატერიალურად დაქვეითებული იყოს.

Michelin-ის რეკომენდაციით, 5 წლის შემდეგ საბურავი სპეციალისტის მიერ წელიწადში ერთხელ მაინც უნდა შემოწმდეს. 10 წლის შემდეგ კი, გამოყენების ინტენსივობის მიუხედავად, საბურავის შეცვლა რეკომენდირებულია. რეზინი და შიდა გარნიტურა დროთა განმავლობაში იშლება. ეს პროცესი ყოველთვის თვალით ხილული არაა, მაგრამ ეფექტი შესამჩნევია. 

საბურავის გამოცვლის სიგნალები

ცვეთის ინდიკატორები, ამობურცულობები, ჭრილობები და არაერთგვაროვანი ცვეთა იმის ნიშანია, რომ საბურავი შემოწმებას ან შეცვლას საჭიროებს.  როდესაც სავალი ზედაპირი ამ ინდიკატორების დონეს გაუსწორდება (დაახლოებით 1.6 მმ), აუცილებლად შეცვლაა საჭირო. ამ მომენტში სველ გზაზე სამუხრუჭე გზა შესამჩნევად იზრდება.

გვერდის ბზარები, ბუშტები ან ასიმეტრიული ცვეთა ასევე სიგნალია. ის ხანდახან იმაზე ადრე ჩნდება, ვიდრე პროტექტორი ლიმიტს მიაღწევს. ეს ნიშნები სტრუქტურული დაზიანების მაჩვენებელია, რომელიც შეკეთებას არ ექვემდებარება. ვიბრაცია ან მართვის შეგრძნების ცვლილება ასევე ყურადღების საჭიროებას ზრდის. მიზეზი შეიძლება, წარმართვა ან ბალანსი იყოს, მაგრამ ეს დიაგნოსტიკის გარეშე ვერ დადგინდება.

სამივე UTQG მახასიათებელთან ერთად, ამ სიგნალების ცოდნა მძღოლს საშუალებას აძლევს, საბურავები ინფორმაციაზე დაყრდნობით შეარჩიოს. ამ პროცესის გასამარტივებლად K-Motors-ს შეგიძლიათ, მიმართოთ. კვალიფიციური სპეციალისტები სწორი არჩევანის გაკეთებაში დაგეხმარებიან. 

K-Motors-ში საბურავების შეძენა, მონტაჟი და ბალანსირება ერთ სივრცეშია შესაძლებელი – ქსელი თბილისში, ქუთაისსა და ბათუმში ოპერირებს.